مدفوع سگ هر روز جلوی چشم شماست و همین آن را به یکی از بهترین شاخصهای سلامت گوارش تبدیل میکند. مدفوع سالم سگ معمولاً قهوهای شکلاتی، شکلدار و کمی مرطوب است و راحت از زمین برداشته میشود. وقتی رنگ، بافت یا دفعات آن تغییر میکند، معمولاً بدن چیزی میگوید. بیشتر تغییرهای یکروزه به خوراک برمیگردند، اما بعضی رنگها مثل سیاهِ قیری یا اسهال خونی در تولهسگ نباید حتی یک شب منتظر بمانند. این راهنما کمک میکند آنچه میبینید را درست توصیف کنید؛ هیچ دارو یا درمان خانگی در آن توصیه نمیشود.
قدمهای عملی
- ۱
عکس و یادداشت
رنگ، بافت، دفعات دفع و هر تغییر غذا یا خوردن چیز غیرعادی را ثبت کنید.
- ۲
علائم خطر را چک کنید
مدفوع سیاه قیری، اسهال خونی آبکی، تولهسگ واکسننزده، استفراغ همراه یا بیحالی یعنی معطل نکنید.
- ۳
با دامپزشک مشورت کنید
وارد app.vetpro.team شوید و عکس و شرح حال را بفرستید؛ داروی ضداسهال انسانی ندهید.
جدول سریع: رنگ مدفوع سگ و معنای احتمالی آن
این فهرست معنای رایج هر رنگ را نشان میدهد؛ تشخیص قطعی با دامپزشک است و گاهی آزمایش مدفوع لازم دارد:
- قهوهای شکلاتی و شکلدار: طبیعی
- سیاه، براق و چسبناک شبیه قیر: احتمال خونِ هضمشده از معده یا رودهٔ باریک؛ جدی
- رگههای قرمز روشن یا قطرهٔ خون: معمولاً از رودهٔ بزرگ یا مقعد
- اسهال قرمز تیره و آبکی با بوی خیلی بد: هشدار جدی، بهخصوص در تولهسگ
- زرد یا نارنجی: عبور سریع غذا از روده، تغییر غذا یا گاهی مشکل کبد و صفرا
- سبز: خوردن علف زیاد؛ گاهی رنگ سم موش
- خاکستری، کمرنگ و چرب با حجم زیاد: احتمال مشکل جذب یا نارسایی پانکراس
- سفید و گچی و سفت: معمولاً خوردن استخوان زیاد
- لایهٔ ژلهای یا موکوس: التهاب رودهٔ بزرگ
- دانههای سفید شبیه برنج یا رشتههای سفید: احتمال کرم
مدفوع سیاه سگ؛ چرا باید جدی گرفت؟
مدفوع سیاه، براق و قیریشکل (ملنا) معمولاً یعنی خون در قسمت بالایی دستگاه گوارش هضم شده است. زخم معده، خوردن داروهای ضدالتهاب انسانی، مسمومیت با سم موش، جسم خارجی تیز و برخی بیماریهای جدی میتوانند علت باشند.
مدفوع تیره به خاطر برخی غذاها یا مکملها با مدفوع قیری فرق دارد. اگر مطمئن نیستید، کمی از مدفوع را روی دستمال کاغذی سفید بکشید و عکس بگیرید؛ مایل به قرمز بودن حاشیه یک سرنخ است. مدفوع سیاه همراه با بیحالی، لثهٔ رنگپریده یا استفراغ یعنی فوراً به کلینیک بروید.
اسهال خونی سگ؛ کی اورژانس است؟
یک رگهٔ کوچک خون قرمز روی مدفوع سگی که سرحال است و غذا میخورد اغلب از تحریک رودهٔ بزرگ است؛ مثلاً بعد از تغییر غذا یا استرس. این حالت باید همان روز با دامپزشک در میان گذاشته شود ولی معمولاً شبانه اورژانس نیست.
اما اسهال خونی آبکی و پرحجم، اسهال خونی با استفراغ، اسهال خونی در تولهسگ واکسننزده یا ناقصواکسن، و هر اسهالی همراه با بیحالی شدید اورژانس است. پاروویروس در تولهها میتواند در عرض چند ساعت باعث کمآبی شدید شود. درمان خانگی اسهال خونی خطرناک است، چون وقت طلایی درمان را میگیرد. جزئیات بیشتر را در راهنمای استفراغ خونی و اسهال خونی سگ آوردهایم.
مدفوع زرد، نارنجی، سبز یا خاکستری
مدفوع زرد یا نارنجی شل اغلب یعنی غذا خیلی سریع از روده عبور کرده؛ تغییر ناگهانی غذا یا خوردن غذای چرب رایجترین دلیل است. اگر همراه با زردی چشم یا لثه، بیاشتهایی یا استفراغ است، ممکن است به کبد یا مجاری صفراوی مربوط باشد.
مدفوع سبز معمولاً بعد از خوردن علف زیاد دیده میشود. اگر سگ به طعمهٔ موش دسترسی داشته، مدفوع یا استفراغ سبز یا آبیفیروزهای را جدی بگیرید، چون برخی سموم رنگی هستند و علائم خونریزی ممکن است چند روز بعد شروع شود.
مدفوع خاکستری، کمرنگ، چرب و پرحجم که بوی خیلی بد دارد، بهخصوص اگر سگ با وجود اشتهای زیاد لاغر میشود، میتواند نشانهٔ مشکل هضم یا جذب باشد و نیاز به آزمایش دارد.
ژله و موکوس، کرم و جسم خارجی در مدفوع
لایهٔ ژلهای یا موکوس روی مدفوع، بهخصوص با زور زدن زیاد و دفعات زیاد با حجم کم، معمولاً یعنی التهاب رودهٔ بزرگ. علت میتواند استرس، تغییر غذا، انگل یا عفونت باشد.
دانههای سفید کوچک شبیه برنج که گاهی حرکت میکنند، قطعات کرم نواریاند؛ رشتههای سفید شبیه ماکارونی معمولاً کرم گرد است. هر دو نیاز به ضدانگل مناسب دارند که دامپزشک بر اساس وزن و سن تعیین میکند. اگر در مدفوع تکهٔ پلاستیک، پارچه یا استخوان میبینید، احتمال بلع جسم خارجی را با دامپزشک مطرح کنید.
چطور از مدفوع یا اسهال سگ عکس مفید بگیریم؟
خیلیها برای مقایسه دنبال «عکس اسهال سگ» در اینترنت میگردند؛ اما عکس از مدفوع سگ خودتان برای دامپزشک ارزش بسیار بیشتری دارد:
- در نور روز عکس بگیرید؛ نور زرد خانه رنگ را تغییر میدهد
- یک عکس از نزدیک برای بافت و یک عکس از فاصله برای حجم بگیرید
- اگر خون، ژله، کرم یا جسم خارجی دیده میشود، از همان قسمت عکس جدا بگیرید
- دفعات دفع در ۲۴ ساعت، زور زدن و هر تغییر غذا را یادداشت کنید
- اگر دامپزشک آزمایش مدفوع خواست، نمونهٔ تازه را در ظرف دربسته و جای خنک نگه دارید
این حالتها اورژانس است
مدفوع سیاه و قیری، اسهال خونی آبکی یا پرحجم، اسهال در تولهسگ واکسننزده، اسهال همراه با استفراغ، لثهٔ رنگپریده، بیحالی شدید یا احتمال خوردن سم موش و داروی انسانی نیاز به اقدام فوری دارد. مستقیم به نزدیکترین کلینیک دامپزشکی بروید.
پرسشهای رایج درباره رنگ مدفوع و انواع اسهال سگ چه معنایی دارد؟ سیاه، خونی، زرد، سبز و موکوسی
سگم سرحال است ولی یک بار مدفوع شل داشته؛ چه کنم؟
یک بار مدفوع شل در سگ بزرگسالی که غذا میخورد، آب مینوشد و فعال است معمولاً فوری نیست. آب تازه در دسترس بگذارید و یکی دو روز مدفوع را زیر نظر بگیرید. اگر تکرار شد، خون یا ژله دیدید یا علامت دیگری اضافه شد، با دامپزشک مشورت کنید.
میتوانم به سگم داروی ضداسهال خودم را بدهم؟
نه. برخی داروهای ضداسهال انسانی برای بعضی نژادها خطرناکاند و در اسهال عفونی یا مسمومیت ممکن است وضعیت را بدتر کنند. دارو و دوز را فقط دامپزشک تعیین کند.
مدفوع سگم بعد از تغییر غذا زرد و شل شده؛ طبیعی است؟
تغییر ناگهانی غذا یکی از شایعترین علتهای مدفوع شل و زرد است. معمولاً توصیه میشود غذای جدید طی حدود یک هفته بهتدریج جایگزین شود. اگر مدفوع بعد از چند روز بهتر نشد یا خون و استفراغ اضافه شد، با دامپزشک صحبت کنید.
چند روز اسهال در سگ خطرناک است؟
در سگ بزرگسال سرحال، اسهالی که بیش از یکی دو روز طول بکشد باید بررسی شود. در تولهسگ، سگ مسن یا سگی با بیماری زمینهای، و هر اسهالی همراه با خون، استفراغ یا بیحالی، همان روز با دامپزشک مشورت کنید.
پرسشهای رایج
پاسخ سوالات متداول درباره مشاوره دامپزشکی آنلاین را در صفحه اختصاصی سوالات متداول وتپرو ببینید.
مشاهده سوالات متداول