بیماری‌های رایج عروس هلندی — علائم، علت و زمان اورژانس

پیش از هر بیماری خاص، این تغییرها را بشناسید؛ هر کدام دلیل کافی برای مشورت است:

کبد چرب (لیپیدوز کبدی) در عروس هلندی‌هایی که رژیم تک‌دانه‌ای، تخمهٔ آفتابگردان یا ارزن زیاد می‌خورند و کم پرواز می‌کنند شایع است. بیماری آهسته پیش می‌رود و علائم اولیه‌اش معمولاً جدی گرفته نمی‌شود.

علائم رایج شامل چاقی و چربی زیر پوست شکم، رشد بیش از حد منقار یا ناخن، پرهای کدر یا تغییر رنگ پر، مدفوع یا اورات زرد یا سبز، تنفس سنگین و بی‌حالی است. «درمان خانگی کبد چرب» وجود ندارد که بی‌خطر باشد؛ اصلاح رژیم باید تدریجی و زیر نظر متخصص باشد، چون پرنده‌ای که ناگهان از خوردن دست بکشد وضعش بدتر می‌شود. جزئیات بیشتر در راهنمای کبد چرب پرندگان آمده است.

عروس هلندی از گونه‌هایی است که ممکن است حامل باکتری کلامیدیا باشد، گاهی بدون هیچ علامتی. استرس، جابه‌جایی یا خرید پرندهٔ جدید می‌تواند بیماری را فعال کند. علائم شامل التهاب و ترشح چشم، ترشح بینی، تنفس سخت، بی‌اشتهایی، پف کردن و اورات سبز یا زرد است.

این بیماری می‌تواند به انسان هم منتقل شود و در انسان علائمی شبیه آنفولانزا یا ذات‌الریه ایجاد کند. اگر پرندهٔ تازه خریده‌اید و بیمار شده، یا خودتان بعد از تماس با پرنده تب و سرفه گرفته‌اید، هم برای پرنده و هم برای خودتان پیگیری کنید و به پزشک بگویید پرنده دارید.

دم‌جنبانی، صدای تقه یا خس‌خس هنگام نفس، تنفس با منقار باز و عطسه از علائم درگیری دستگاه تنفسی‌اند. عفونت‌های باکتریایی، قارچ آسپرژیلوس (به‌خصوص در محیط مرطوب، دانهٔ کپک‌زده یا بستر نامناسب) و کمبود ویتامین A از علت‌های رایج‌اند.

دود سیگار، اسپری خوشبوکننده، بخار تابه‌های نچسب تفلون داغ‌شده و دود اسفند هم ریهٔ حساس پرنده را آسیب می‌زنند. تنفس با منقار باز در حالت استراحت همیشه اورژانس است؛ برای تفاوت آن با نفس‌نفس بعد از پرواز، راهنمای نفس نفس زدن عروس هلندی را ببینید.

عروس هلندی ماده حتی بدون جفت ممکن است پشت‌سرهم تخم بگذارد. تخم‌گذاری مزمن کلسیم و ذخایر بدن را تخلیه می‌کند و خطر گیر کردن تخم و شکستگی استخوان را بالا می‌برد. روز طولانی، نور زیاد، لانه یا جعبه در قفس و نوازش پشت و زیر بال می‌توانند تخم‌گذاری را تحریک کنند.

پرندهٔ ماده‌ای که زور می‌زند، دمش را تکان می‌دهد، کف قفس نشسته، شکمش برآمده است یا پاهایش ضعیف شده، ممکن است تخم در بدنش گیر کرده باشد. این یک اورژانس است؛ تخم را خودتان بیرون نکشید.

عروس هلندی‌ها نسبت به انگل ژیاردیا حساس‌اند. این انگل می‌تواند باعث مدفوع بدبو یا پرحجم، خارش و کندن پر به‌خصوص زیر بال و روی ران‌ها شود. پرکنی در عروس هلندی علت‌های رفتاری هم دارد، اما پیش از برچسب «رفتاری» باید علت‌های جسمی بررسی شوند.

قفس‌های گالوانیزهٔ ارزان، اسباب‌بازی‌های فلزی، زنگوله، پردهٔ سرب‌دار و جواهرات می‌توانند باعث مسمومیت با روی یا سرب شوند. علائم شامل بی‌حالی، استفراغ، تشنگی زیاد، مدفوع آبکی یا خونی، بی‌تعادلی و تشنج است و نیاز به اقدام فوری دارد.

وحشت شبانه رفتار شناخته‌شدهٔ عروس هلندی است: پرنده در تاریکی با یک صدا یا سایه می‌ترسد و دیوانه‌وار در قفس بال می‌زند. پرهای خونریزی‌دهنده، زخم بال یا آسیب سر پیامد رایج آن است. یک چراغ خواب کم‌نور کنار قفس و قرار دادن قفس دور از پنجره و رفت‌وآمد کمک می‌کند. اگر پرِ در حال رشد شکسته و خونریزی بند نمی‌آید، فوراً مشورت بگیرید.